خواړه

د یور پخلنځیو څخه لیکون

مسله 04, 2019

د یور پخلنځیو څخه لیکون

چیترا بالاسوبرانیم |لیکوال

مسله 04, 2019


د خوړو بیل ډولونه د هند یو لوی ثروت دی او د پخلي دواړه نوې او زاړه ټولنیز کتابونه د خوړو تیارولو لستونه لري چې ورسره دودونه او عنعنات هم لیکل شوي. دا کتابونه د هند د ځانګړي کلتور ساتلو لپاره یوه همفکره تګلاره لري

په هند کې یو مشهور متل چې وایي: (کاس – کاس پر بدلې پاني، چار کاس پر باني) یعنې د اوبو مزه په هر کاس یا د اندازه کولو پخوانی واحد باندې بدلیږي او همدارنګه د ژبې لهجه هم بدلیږي. هغه څه چې دې سره باید زیات شي هغه دا دي چې په هر څو کیلومترو کې د خوړو خوند هم بدلیږي. خواړه د بزګرۍ او جشنونو څخه نیولی تر عادتونو او عقایدو د ټولنو دودونه منعکسوي. د خوړو تاریخ پیژندونکي ډاریږي د ژوندانه تغیر، سفر، د نوي خوړو معرفي سره او د ځیني خوړو اسانه تیارولو سره به د هند د پخلي اصلي دودونه هیر شي.خو بیا هم هیله شته ځکه چې ټولنیز سازمانونه د هیواد سرتاسر د دودیزو خوړو پوهه، د پخلي تخنیکونه او د پخلي کسب مستند کوي او د هغه څخه د خوړو تیارولو طرزالعملونه جوړوي.

د خبرو له لارې ژوندي کیدل

د دې ټولنیز سازمانونو ریښه ان د هند خپلواکۍ څخه لا وړاندې رسیږي، هغه ګروپونه دي چې د بیلابیلو ټولنو څخه د غړو په وسیله جوړ شوي ترڅو دودونه او کلتور څخه ساتنه وکړي. هغوی کلتوریز پروګرامونه، دینې جشنونه، د خوړو جشنونه او منظمې غونډې په لاره اچوي چې تل په دودیزه خوړو باندې توجه کوي. او په همدې ډول د خوړو میراث ساتل کیږي او د یو نسل څخه بل نسل ته پاتې کیږي. او همدا میراث دی چې په کتابونو بدلیږي چې په محدود شمیر کې چاپیږي او یوازې د ټولنو په منځ کې کارول کیږي. ځینې کتابونه په ریښتیا ډیر پخواني دي، چې خپله د میراث یوه برخه ګرځیدلې، او نور یې اوس لیکل کیږي.

نن د ختیځ هند د پخلي کتاب ډیر ارزښت لري ځکه

چې په دې ټولنه باندې ممبۍ کې اوس ډیر ادبیات شتون لري

 

قیمتي کتابونه

داسې یو پخوانی کتاب راساچاندریکا دی، چې ممبۍ میشتې ساراسوات مهیلا سماج په 1917 کې خپور کړ. د دې کتاب اصلي نسخه په مراټي ژبه وه، چې خورا ډیر مشهور کتاب وه. بیا هندي نسخه یې هم راغله او په پای کې یې انګلیسي نسخه هم شته. دا کتاب د کوکاني ژبي خلکو پخواني پخلیو تیارول مستند کړي، چې د موزیک، تیاتر، ادبیاتو او خوندور خوړو له امله پیژندل کیږي. داسې ویل کیږي چې د دې ټولنې ریښي د سارسواتي غاړو ته رسیږي، چې په شمالي هند کې یو لوی سیند دی او د پیړیو په تیریدو د دې ټولنې غړي سهیل لور ته خوځیدلی.

یو بل داسې ارزښتناکه کار سمایتو پار دی چې ایس. میناکشي امال لیکلی، او د سهیلي هند سبزیخواره خوړو لارښود دی. لومړی په 1951 کال کې خپور شو او اوس په درې جلدونو کې شته. اصلي په ټامیل ژبه لیکل شوي و، خو دا کتاب تر اوسه د لیکوالې کورنۍ په وسیله په بیلابیلو ژبو چاپ ته رسیږي. دا کتاب هغه ښکلي خواړه لست کړي چې په ټامیل راهمین کورنیو کې پخیږي، ان هغه خواړه چې شارد (د مړینې مراسمو)، د ودونو خواړه، او د عباداتو د مراسمو خواړه، او د نورو جشنونو خواړه لست کړي. پریا رام کمار د ایس. میناکشي د لمسي ښځه وایي: د منیاکشي امال مینه د پخلي سره د هغه څخه په کور کط یوه غیر رسمي لارښوونکې جوړه کړه. د هغه کاکا هغه ته پیشنهاد وکړ چې هغه دا ټول سره ټول کړي او په یو کتاب کې یې خپور کړي. مونږ اوس دا انلاین کوو او همدا شان د دې ویډیويي نسخه هم وباسو ترڅو د ځوانانو لپاره په زړه پورې وي.

یو معاصر کار په دودیز ادرک (زنجبیل) او تمارین بوټي اچار لکه څنګه چې د ختیځ هندي پخلیو کتاب پاڼو کې بیان شوی

د ښځو غږ

دا باید هم وویل شي چې واړه خو ارزښتناکه د خوړو کتابونه شته چې د ښځو د ټولنو لخوا لیکل شوي. ځیني یې په لاندې ډول دي:

د سند خوندونه، هغه کتاب چې د هند سندي شورا لاندې د بنګلور ښځو په وسیله لیکل شوی. د خوړو په زړه پورو طرزالعملونو پرته، د سندي خوړو پخوانی جوړښت هم بیانوي.

د منګلور د ښځو کلب د پخلي کتاب د 1000 خوړو غوره ټولګه ده، چې بیلابیل مرچونه، پاخه شوي خواړه او منګلوري خوندونه ورکې شامل دي او د ځان سره مرستندویه ټکي هم لري.

د حیدراباد د زوروسټرین سټری منډل یا ZSM د پخلي کتاب د ځان سره دودیز فارسي خوندونه لري.

د ټولنې د پخلي معاصر کتاب هغه دی چې د ممبۍ بلې ټولنې، ختیځ هندیانو دودونه مستند کړي. چې دوروتي رودریکس لیکلی، دا کتاب د ختیځ هند عیسویانو کلتور او خواړه ټول کړي. نن دا کتاب ډیر ارزښت لري، ځکه چې دې ټولنې په اړه ډیر لږ معلومات موجود دي. کاسیا پریرا د لیکونکي لور وایي: په 2005 کال کې زما پلار ټیډي رودریکس یو کتاب د ټریس په نامه ولیکه، چې د ممبۍ ځایي عیسویانو کیسه بیانوي، چې د ختیځ هندیانو په نامه یادیږي. په 2008 کال کې زما مور دورتي رودریکس د پخلي کتاب د سالسیټواسای د ختیځ هند د پخلي کتاب لومړی برخه په نامه ولیکه چې په 2012 کال کې د دویم جلد سره مل شو. دا کتابونه د ختیځ هند د خوړو طرزالعملونو مرغلرې دي. یو کتاب چې په ځانګړي ډول هغه ټولنې ته لیکل شوي چې ماشومان یې په زیادت سره بهرمیشتې کیږيډاډیما نا وارسو په نامه یادیږي، چې د پلانپوري جین ټولنې یوه ټولګه ده. نیتا شایلیش میهتا، اجی ګاندي او ډاکټر ستیاوتي سورجمال جاوري د رچنا د ښځو ګروپ څخه دا کتاب په ځانګړي پام او جزییاتو او تحقیق سره ټول شوی. د روټي (هندي هواره ډوډۍ)، د سابو څخه نیولی تر چپسو، د خوړو طرزالعملونو سره دا کتاب د ښکلي او خوندور نوملړ سره خواړه راژوندي کوي، دا کتاب په ګجراتي او انګلیسي لیکل شوی او د خپل پلنوالي ارزښت لري.

د ایس میناکشي امال لخو د سمایتو پار کتاب، د سهیلي هند

سبوخورو پخلی کول اوس هم د لیکوالې کورنۍ لخوا په بیلابیلو ژبو خپریږي

 

د جین بله ټولنه، د بنګال شهیروالي، د خپل دودیز خوړو طرزالعمل په یو کتاب کې ټول کړي چې د مورشیدآباد روایال سابوخورو خوړو په نامه یادیږي. پرادیپ چوپرا لیکلی، دا کتاب د دې ټولنې خوړو خوندونه مستند کوي، چې راجستاني ریښي لري او د بنګال او برطانوي عصر سره ګډ شوي. پرادیپ چوپرا د مورشیدآباد د میراثي ټولنې پرمختګ رئیس دی، وایي: د شهیروالي ټولنې د خوړو طرزالعملونه د د جین سد سبوخوارو ترټوله غوره خواړه دي. مونږ غواړو چې د خپل راتلونکو لپاره دا وساتو. دې کتابونو نه یوازې د خوړو طرزالعمل بلکه دودونه او عادتونه راټول کړي، دا کتابونو د هند د ټولنو ځانګړتیا ساتلو کې ډیر کار کړی او د خوړو تاریخ پوهانو، پخلي کوونکو او لیکوالانو ته خورا ارزښت لري. په ساده ژبه لیکل شوي، ډیر روان دي، دا امتحان شوي خواړه د نسلونو رواجونو څخه کم نه دي. په کوم هیواد کې چې دودونه او میراث په ویلو انتقالیږي، داسې لیکل شوي ریکارډونه به دودونه او رواجونه راتلونکي ته خوندي کړي.

چیترا بالاسوبرانیم

چیترا بالاسوبرمنیم د لږ پیژندل شویو، نا اوریدل شویو او غیر معمولي خوړو تحقیق او لیکلو سره علاقه لري او موخه یې ده چې هغه مشهوره کړي. مسلک یې د مساوي حقوقو تحلیل کول دي، هغه په ټوکرو، مهندسي او میراث باندې لیکنې کوي.
error: Content is protected !!